کلیسای وانک

کلیسای وانک یا کلیسای نجات دهنده مقدس ،نام کلیسایی است در محله جلفا (اصفهان)،که از نام کلیسای «سورپ آمنا پرکیچ وانک »جوغا درنخجوان گرفته شده است.این کلیسا از کلیساهای تاریخی ارمنی های اصفهان می باشد و در زمان شاه عباس دوم ساخته شده است. وانک در زبان ارمنی به معنی صومعه است. تمامی دیواره ها، طاق نماها، طوق گنبد،داخل گنبد و تمامی زوایای کلیسا با رنگ روغن نقاشی و تزیین شده است.بیشتر دیوارنگارهای کلیسا ،روز رستاخیر ،داوری روز رستاخیز و بهشت و دوزخ دیده می شود.هزینه کلیه تزیینات و نقاش ها و تذهیب های کلیسا را شخصی به نام خواجه « آودیک استپانوس » تقبل و تامین کرده است.نقاشان این تصاویر همگی استادان ارمنی بودند از آن جمله خلیفه«هوانس مرکوز » و « کشیش استپانوس » و «استاد میناس » را میتوان نام برد. این کلیسا از حیث طلاکاری و تذهیب در میان کلیساهای ارمنیان منحصر به فرد است. در تزیین و نقاشی دیوارهای کلیسا «خواجه اودیک » سهم بسزایی داشته است.

ژان شاردن در مورد فلسفه نقاشی های کلیسای وانک می نویسد: یک نفر بازرگان توانگر ارمنی جلفایی به نام آودیک که به ایتالیا سفر کرده بود ، معتقد شده بود که مصور و منقوش  کردن کلیسا نزد خداوند اجر زیادی دارد و کلیسای مزین شده به تصاویر، مورد لطف و عنایت پروردگار قرار می گیرد. او پس از مراجعت به جلفا ، خلیفه ها و کشیش ها را به ستوه آورد که به او اجازه دهند تا کلیسا را نقاشی کند.این کلیسا در ابتدا مانند سایر کلیساهای ارمنی ساده بود و فقط تصویر حضرت مریم را با فرزند در آغوش بالای محراب قرار می دادند.

از جمله آثار دیگر اصفهان می توان به کاخ هشت بهشت( مربوط به دوره شاه سلیمان )،سی و سه پل که در زمان شاه عباس به دستور الله وردی خان ساخته شده و طولانی ترین پل اصفهان است، پل خواجو ، پل شهرستان(قدیمی ترین پل اصفهان مربوط به دوره ساسانیان ،نام دیگر آن جی است) ،چهارباغ و منارجنبان اشاره کرد. از جاذبه های این استان ، روستای طبقاتی ابیانه حدفاصل نطنز و کاشان است که دارای قدمت زیادی  می باشد